काठमाडौं, १ साउन २०८२ — राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टी (रास्वपा) को नाम र चुनाव चिह्न ‘घण्टी’ परिवर्तन गर्न माग गर्दै निर्वाचन आयोगमा औपचारिक निवेदन परेको छ। युवराज सफल नामका एक अभियन्ताले पार्टीको नाममा रहेको ‘स्वतन्त्र’ शब्द र त्यसको चुनाव चिह्नलाई संविधान र धर्मनिरपेक्षताको मर्म विपरीत भएको आरोप लगाउँदै बिहीबार आयोगमा निवेदन दिएका हुन्। निवेदनमा सफलले उल्लेख गरेका छन्, “पार्टी स्वतन्त्र हुन सक्दैन, त्यसका विचार, सिद्धान्त र नीतिहरू हुन्छन्।” उनले स्वतन्त्र शब्दले स्वतन्त्र उम्मेदवारहरूको पहिचानमाथि आघात पुर्याउने र मतदातामा भ्रम सिर्जना गर्ने काम भएको दाबी गरेका छन्।
उनको भनाइमा, राजनीतिक दलको नाममा ‘स्वतन्त्र’ शब्द राखिँदा स्वतन्त्र उम्मेदवारहरूलाई पहिचान दिन कठिन हुने भएकोले सो शब्द हटाउनुपर्ने आवश्यकता रहेको छ। सफलले रास्वपाको चुनाव चिह्न ‘घण्टी’ लाई पनि विवादास्पद बताएका छन्। उनले घण्टी हिन्दू धर्मको पूजाआर्जनामा प्रयोग हुने धार्मिक प्रतीक भएकाले त्यसलाई राजनीतिक प्रयोजनमा प्रयोग गर्नु धर्मनिरपेक्षताको भावनाविपरीत हुने बताएका छन्। उनले लेखेका छन्, “धार्मिक आस्थासँग गाँसिएको चिन्हलाई राजनीतिक प्रतिस्पर्धामा प्रयोग गर्नु आपत्तिजनक हो, यसले राजनीति र धर्मको बीचको सीमालाई मेट्ने जोखिम पैदा गर्छ।”
रवि लामिछानेको नेतृत्वमा गठन भएको राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टी हाल प्रतिनिधिसभामा चौथो ठूलो दलको हैसियतमा रहेको छ। उक्त पार्टी २०७९ को आमनिर्वाचनबाट पहिलो पटक संघीय संसद्मा प्रवेश गरेको हो। स्वतन्त्र उम्मेदवारको छवि बनाएर स्थापित भएको यो पार्टीको नाम र चिह्न अब आलोचनाको केन्द्रमा आएको छ। निर्वाचन आयोगले भने अहिलेसम्म उक्त निवेदनबारे आधिकारिक धारणा सार्वजनिक गरिसकेको छैन। आयोगले अध्ययन र विधिसम्मत प्रक्रियाअनुसार निर्णय लिने बताइएको छ। पार्टी नाम र चुनाव चिह्नको विषय केवल कानुनी नभई धार्मिक, राजनीतिक र नैतिक विमर्शको पनि केन्द्र बन्दै गएको छ। आगामी दिनमा आयोगको निर्णय र रास्वपाको प्रतिक्रिया यस विषयमा नयाँ बहसको ढोका खोल्ने सम्भावना छ।
