काठमाण्डौ : अमेरिका र इरानबीचको आक्रमणमा युद्धविराम लाग्नाले द्वन्द्व समाधानतर्फ मोडिन सक्ने आशाका बीच कच्चा तेलको मूल्यमा तीव्र गिरावट आएको छ। ग्लोबल बेन्चमार्क मानिने ब्रेन्ट क्रुडको मूल्य एकैपटक ९ प्रतिशतभन्दा बढीले घटेर प्रतिब्यारेल ८८ डलरभन्दा तल झरेको छ। यो गत हप्ताको तुलनामा ठूलो फेरबदल हो, जतिबेला यसको मूल्य १०० डलरभन्दा माथि पुगेको थियो।
संयुक्त राष्ट्रसंघका लागि अमेरिकी राजदूतले ‘वार्तालाई केही समय र अवसर दिनका लागि’ इरानमाथिको आक्रमण लगातार दोस्रो रात पनि रोकिएको बताएपछि यो गिरावट आएको हो । यसैको प्रतिक्रियास्वरूप इरानी सेनाका प्रवक्ताले आइतबार तेहरानले पनि यस क्षेत्रमा गरिरहेको ‘जवाफी’ आक्रमणहरू स्थगित गरेको बताएका थिए ।
इरान युद्धको सुरुवातले तेलको मूल्यमा तीव्र वृद्धि गराएको थियो, किनकि यस द्वन्द्वका कारण हर्मुज जलडमरुमध्य (स्ट्रेट अफ हर्मुज) पूर्ण रूपमा बन्द हुन पुगेको थियो । यो एउटा यस्तो प्रमुख समुद्री मार्ग हो, जहाँबाट सामान्यतया संसारको करिब २० प्रतिशत तेल र तरल प्राकृतिक ग्याँस (एलएनजी) ओसारपसार हुने गर्दछ । जब जुन महिनामा इरान र अमेरिकाले सैन्य कारबाही रोक्न र जलडमरूमध्य पुनः खोल्नका लागि सहमतिपत्रमा हस्ताक्षर गरे, तब तेलको मूल्य घटेर युद्धपूर्वको अवस्था अर्थात् प्रतिब्यारेल करिब ७० डलरमा फर्किएको थियो ।
जुलाईको सुरुदेखि मूल्य द्रुत रूपमा ७० डलरभन्दा अलि बढीबाट ८० डलरभन्दा माथि पुग्यो र महिनाको अन्त्यतिर १०० डलरभन्दा अलि माथि पुगेर उच्च बिन्दुमा पुग्यो। २७ जुलाई २०२६ बिहान ११ः३० बजेको वर्तमान दर ८८.९५ डलर रहेको छ।
वेल्थ क्लबकी चिफ इन्भेस्टमेन्ट स्ट्र्याटेजिस्ट सुसाना स्ट्रिटरले भनेकी छन्, ‘यस द्वन्द्वका क्रममा आएका उतारचढावहरूलाई ध्यानमा राख्दै बजार अझै पनि सतर्क अवस्थामा रहेको छ।’
