म्याग्दी — म्याग्दी जिल्लाको उच्च हिमाली क्षेत्रका बासिन्दाले यार्सागुम्बा संकलन सुरु गरेका छन्। धवलागिरि गाउँपालिका–१ गुर्जा, वडा नं–४ मुदी, र रघुगङ्गा गाउँपालिका–७ चिमखोलाका स्थानीयवासी यार्सागुम्बा खोज्न धौलागिरि, चुरेन, र गुर्जा हिमालको फेदीस्थित बुकी पाटनमा पुगेका हुन्। गुर्जाका वडाध्यक्ष झकबहादुर छन्त्यालका अनुसार वैशाख २६ गतेदेखि यार्सागुम्बा संकलनको अनुमति दिइएको हो। गुर्जाका २५० घरधुरीमध्ये अधिकांश घरबाट कम्तीमा एक जना सदस्य यार्सा संकलनमा गएका छन्।
यस्तै, चिमखोलाका वडाध्यक्ष थकबहादुर पाइजाले स्थानियवासीहरूले कृषि कार्य र विकास आयोजनाको काम सकेपछि बुकीमा यार्सा संकलनका लागि गएको जानकारी दिए। चिमखोलाबाट करिब ५० जना स्थानीयवासी खाद्यान्न, लत्ताकपडा लिएर ३–४ हप्ताका लागि यार्सा खोज्न गएका छन्। सङ्कलनकर्ताहरू ओढार वा त्रिपालको छाप्रोमा बसोबास गर्दै यार्सा संकलन गर्छन्। अनुकूल मौसम परेमा दैनिक एक जनाले एक सयसम्म यार्सागुम्बा टिप्ने र दुई लाख रुपैयाँभन्दा बढी आम्दानी गर्ने गरिएको छ। स्थानीयस्तरमा यार्सा प्रतिगोटा २००–२५० रुपैयाँसम्म बिक्री हुने गर्छ।
धौलागिरि क्षेत्रका लागि यार्सागुम्बा मौसमी रोजगारी र महत्वपूर्ण आम्दानीको स्रोत बनेको छ। संकलन सुरु गर्नु अघि पूजापाठ गर्ने चलन पनि यथावत् छ। हालसम्म डिभिजन वन कार्यालयमा कुनै पनि व्यक्तिले यार्सागुम्बा संकलनको औपचारिक अनुमति लिएका छैनन्। जानकारी अनुसार, यार्सागुम्बा संकलन र निकासीका लागि राजस्व तिरेर संकलन पुर्जी तथा छोटपुर्जी लिनु अनिवार्य हुन्छ। प्रतिकिलो १० हजार रुपैयाँ राजस्व तिर्नुपर्ने व्यवस्था छ। व्यवसायीहरूले गाउँमै पुगेर यार्सा खरिद गर्ने गरेका छन्। सर्वसाधारणबाट प्रतिकिलो पाँचदेखि छ लाख रुपैयाँमा यार्सा किन्ने गरिएको छ भने बजार मूल्य आठदेखि १० लाख रुपैयाँसम्म रहेको जानकारहरू बताउँछन्
